Brug tussen school en thuis

Afbeelding via Wix

De recente Teacher Tapp-poll 'Ook leerlingen met hoge punten kunnen in de problemen raken', besproken in Knack, stelt de zin van oudercontacten bij leerlingen die goed presteren ter discussie. Wat daarbij opvalt, is dat er binnen het onderwijsveld doorgaans sterk wordt vastgehouden aan het principe dat álle ouders op oudercontact worden verwacht, zowel van leerlingen die vlot presteren als leerlingen die het moeilijker hebben.

Naar meer toegankelijkheid

En daar wringt het schoentje meteen: er moet in eerste instantie al voldoende ruimte zijn voor alle ouders om met leerkrachten in gesprek te gaan. Oudercontacten zouden geen schaars goed mogen zijn, maar een toegankelijk moment van dialoog. Want alleen als alle ouders de kans krijgen om gehoord te worden, kunnen oudercontacten hun echte doel bereiken: een beter begrip van de leerling en een sterkere samenwerking tussen school en thuis. Het kan niet de bedoeling zijn dat ouders digitaal moet 'strijden' om een moment te kunnen vastleggen om te praten over de schoolloopbaan van hun kind.

Veel voorbereiding, veel spanning

Op school merk ik dat oudercontacten de nodige stress met zich meebrengen. Tijdens klassenraden wordt er intens overlegd, leraren bereiden hun commentaren op de rapporten zorgvuldig voor en waar nodig worden er afspraken gemaakt met zorgleerkrachten. Het is een zorgvuldig opgebouwd moment waarop veel wordt ingezet.

Toch leeft bij veel leerkrachten ook een zekere terughoudendheid. Oudercontacten worden niet altijd als prettig ervaren, maar men vindt wel dat ouders moeten komen — ook wanneer leerlingen goede resultaten behalen.

Er wordt vaak met spanning uitgekeken naar gesprekken met ouders over slechte resultaten of moeilijk gedrag. Deze gesprekken vragen dan ook het meeste van leerkrachten. In klassen waar het moeilijk loopt, kan een oudercontact met ouders van een leerling die het goed doet een moment van positiviteit zijn, zelfs een vorm van ademruimte voor de leerkracht. Het benoemen van wat goed loopt en waar groei zichtbaar is, blijft hoe dan ook van essentieel belang voor elke leerling.

Een vollediger beeld van de leerling

Oudercontacten bieden de kans om een breder beeld van de leerling te krijgen. Leerkrachten zien leerlingen maar in een beperkte context: het klaslokaal. Ouders kunnen die blik aanvullen met informatie over studiehouding, motivatie en de thuissituatie. Op die manier helpen oudercontacten om blinde vlekken te verkleinen en beter te begrijpen welke noden een leerling eventueel heeft. Leerkrachten bouwen paradoxaal genoeg vaak sneller een band op met leerlingen die het moeilijker hebben op school. Ze zijn aanwezig in het dagelijkse klasgebeuren, spreken hun mening uit — soms ongefilterd en onbehouwen — waardoor je als leerkracht meteen weet waar je staat. Bij leerlingen waar alles vlot verloopt, blijft de relatie soms oppervlakkiger, en daar kunnen oudercontacten een zinvolle aanvulling zijn.

Afwezige ouders: een kwestie van onwil?

In de praktijk zien we jammer genoeg dat ouders van leerlingen met meer moeilijkheden vaker afwezig blijven op oudercontacten. In het artikel stelt een leerkracht dat als ouders niet naar een oudercontact komen, je je kan afvragen waarom een leerling dan gemotiveerd zou zijn voor school. Toch mogen we dit niet zomaar interpreteren als desinteresse. Mijn ervaring als maatschappelijk werker heeft me geleerd dat dit vaak samenhangt met multiproblemgezinnen en complexe leefomstandigheden. In zo'n context is een oudercontact soms niet de eerste prioriteit, niet omdat het niet belangrijk is, maar omdat er simpelweg te veel zorgen zijn.

De waarde van een oudercontact zit niet in wie verschijnt, maar in wie we dreigen te missen. Daar ligt een gedeelde verantwoordelijkheid: van ouders om betrokken te blijven bij het schoolverhaal van hun kind, en van scholen om die betrokkenheid actief te faciliteren en ondersteunen. Ik ben ervan overtuigd dat de echte hefboom niet in het oudercontact zelf ligt, maar in een warm en laagdrempelig contact doorheen het hele schooljaar, waardoor de stap naar een formeel gesprek haast vanzelfsprekend wordt.

Bron: Peuteman, A. (2026, 10 april). Teacher Tapp‑poll: Ook leerlingen met hoge punten kunnen in de problemen raken. Knack.